این زندانیان در شرایطی نگهداری میشوند که فاقد ابتداییترین معیارهای بهداشتی و زیستی است. تراکم شدید جمعیت در فضاهای تنگ، کمبود شدید امکانات اولیه مانند تختخواب، کیفیت نازل غذا، و تجهیزات ناکافی در بهداریها، همگی دست به دست هم داده تا سلامت جسمی و روانی زندانیان را به طور جدی به مخاطره اندازد. در این میان، با تعلل عامدانه یا ممانعت صریح از انتقال بیماران به مراکز درمانی خارج از زندان، فرایند درمان ضروری دچار اخلال شده و چرخه فرسایش جسمی و روحی تشدید میگردد.
از گزارشهای منتشره برمیآید که در مقطعی، انتقال گروهی از زنان زندانی به مکانی با سابقه استفاده نامناسب و بهداشتی بسیار پایین، شرایط را تا حد بحران پیش برده است. فقدان تهویه مناسب، تراکم جمعیتی بالا، و وجود آلودگیهای محیطی، بستری مساعد برای شیوع بیماریهای واگیردار فراهم آورده بود. با وجود بازگشت برخی به زندانهای اولیه، این بار در شرایطی نامناسبتر، بحران همچنان پابرجاست.
نگرانی اصلی کارشناسان حقوق بشر، تبدیل شدن «شکنجه سفید» از طریق محرومیت درمانی به یک رویه فراگیر در سیستم قضایی و زندانهای ایران است. این تاکتیک، در کنار دیگر فشارهای روانی و جسمی، منجر به تضعیف تدریجی زندانیان و افزایش خطر مرگ خاموش در میان آنان، به ویژه افراد مسن و بیماران مزمن، میشود.
