با توجه به تحولات اخیر منطقه‌ای و بین‌المللی، گمانه‌زنی‌ها درباره نقش محوری ایران در ترسیم چشم‌انداز ژئوپلیتیکی نوین شدت گرفته است. کارشناسان بر این باورند که دیپلماسی فعال و موقعیت استراتژیک جمهوری اسلامی، این کشور را در جایگاهی منحصر به فرد برای تاثیرگذاری بر روند تحولات آتی قرار داده است. تحلیلگران به طور خاص به مذاکرات جاری و روابط ایران با قدرت‌های منطقه‌ای و جهانی به عنوان عواملی کلیدی در شکل‌دهی به موازنه قدرت جدید اشاره دارند. این امر، توجه ناظران بین‌المللی را به نقش احتمالی ایران در حل و فصل مناقشات و ایجاد ثبات در منطقه جلب کرده است.