سند ۲۰۳۰ — اهداف توسعه پایدار (یونسکو / سازمان ملل)
دستورکار ۲۰۳۰ برای توسعه پایدار در سال ۲۰۱۵ توسط کشورهای عضو سازمان ملل متحد به تصویب رسید و شامل ۱۷ هدف اصلی است. این اهداف تا افق ۲۰۳۰، چارچوبی جهانی برای پایان فقر، حفاظت از کرهٔ زمین و تضمین صلح و رفاه برای همه ارائه می‌کنند.
فهرست ۱۷ هدف
۱ پایان دادن به فقر در تمامی اشکال آن در همه‌جا
- ریشه‌کنی فقر مطلق (فقر مطلق به درآمد روزانه کمتر از ۱٫۲۵ دلار اطلاق می‌شود).
- نصف کردن تعداد فقرا.
- ایجاد نظام حمایتی از فقرا، سرمایه‌گذاری برای فقرزدایی و حق دسترسی فقرا به منابع.
۲ پایان دادن به گرسنگی، امنیت غذایی و کشاورزی پایدار
- تضمین دسترسی همه، به‌ویژه نوزادان، به غذای سالم و کافی و رفع سوءتغذیه.
- افزایش دوبرابری درآمد و بهره‌وری تولیدکنندگان کوچک مواد غذایی.
- تضمین نظام‌های پایدار تولید مواد غذایی و افزایش سرمایه‌گذاری در این حوزه، از جمله تربیت کشاورز.
- حفظ تنوع ژنتیکی دانه‌ها، گیاهان و حیوانات.
۳ تضمین زندگی سالم و ترویج رفاه برای همه در تمام سنین
- کاهش مرگ‌ومیر مادران به میزان ۷۰ درصد.
- کاهش مرگ‌ومیر نوزادان و کودکان.
- پایان دادن به بیماری‌های واگیر مانند ایدز، سل و مالاریا.
- کاهش مرگ‌ومیر ناشی از بیماری‌های غیرواگیر و بیماری‌های ناشی از آلودگی آب، هوا و خاک.
- کاهش مصرف مواد مخدر و کنترل تولید توتون و تنباکو.
- به نصف رساندن مرگ‌ومیر ناشی از تصادفات.
- تضمین دسترسی جهانی به خدمات بهداشتی و درمانی، از جمله مسائل جنسی و باروری، بدون مواجهه با مشکلات مالی.
- توسعهٔ واکسیناسیون.
۴ آموزش فراگیر، عادلانه و یادگیری مادام‌العمر
- تضمین آموزش رایگان همگانی تا دیپلم و دسترسی به آموزش‌های پیش‌دبستانی.
- توسعهٔ آموزش‌های فنی و حرفه‌ای.
- دسترسی عمومی به تحصیلات دانشگاهی.
- ریشه‌کنی نابرابری‌های جنسیتی در آموزش و تضمین دسترسی برابر برای اقشار آسیب‌پذیر، از جمله معلولان، افراد بومی و کودکان در شرایط آسیب‌پذیر.
- آموزش سواد به بزرگسالان.
- تضمین دانش و مهارت‌های لازم برای ترویج توسعه پایدار، حقوق بشر، تساوی جنسیتی، فرهنگ صلح، شهروندی جهانی و احترام به تنوع فرهنگی.
- به‌روزرسانی امکانات آموزشی و تأمین فضاهای امن و دور از خشونت.
- افزایش تعداد بورس‌ها در رشته‌های فنی، فناوری اطلاعات، مهندسی و علوم.
- افزایش قابل‌ملاحظهٔ تأمین معلمان.
۵ تساوی جنسیتی و توانمندسازی زنان و دختران
- پایان دادن به همهٔ اشکال تبعیض علیه زنان و دختران در همه‌جا.
- ریشه‌کنی همهٔ انواع خشونت علیه زنان و دختران در حوزه‌های عمومی و خصوصی، از جمله قاچاق انسان و سوءاستفادهٔ جنسی.
- ریشه‌کنی اقدامات زیان‌بار مانند ازدواج کودکان، ازدواج در سنین بسیار پایین و ختنهٔ زنان.
- به رسمیت شناختن و ارج نهادن به مراقبت‌های بدون دستمزد در منزل، از طریق خدمات عمومی، زیرساخت‌ها، سیاست‌های حفاظت اجتماعی و ترویج مسئولیت مشترک در خانواده (تا حدی که مقررات ملی اجازه دهد).
- تضمین مشارکت کامل و مؤثر زنان و فرصت‌های برابر برای انتصاب به مسئولیت‌های بالا در سطوح سیاسی، اقتصادی و زندگی عمومی.
- تضمین دسترسی جهانی به بهداشت باروری و جنسی و حقوق باروری، در راستای توافق‌های کنفرانس بین‌المللی جمعیت و توسعه و اعلامیه و برنامهٔ اقدام پکن.
- انجام اصلاحات برای تساوی حقوق زنان و مردان در دسترسی به منابع اقتصادی، مالکیت و کنترل دارایی‌ها (از جمله زمین)، خدمات مالی، ارث و منابع طبیعی، در راستای قوانین ملی.
- ارتقای کاربرد فناوری توانمندکننده، به‌ویژه فناوری اطلاعات و ارتباطات، برای توانمندسازی زنان.
- تقویت سیاست‌ها و وضع قوانین قابل‌اجرا برای ترویج تساوی جنسیتی و توانمندسازی همهٔ زنان و دختران در کلیهٔ سطوح.
۶ آب و فاضلاب پایدار برای همه
- دسترسی همگانی به آب آشامیدنی سالم.
- دستیابی به بهداشت کافی، پایان دادن به قضای حاجت در ملأ عام و توجه خاص به نیازهای زنان، دختران و افراد آسیب‌پذیر.
- ریشه‌کنی تخلیهٔ زباله در منابع آبی.
- احیای تالاب‌ها، رودخانه‌ها و منابع آبی.
- همکاری‌های بین‌المللی در حوزهٔ آب، از جمله تصفیه و شوری‌زدایی.
۷ انرژی ارزان، قابل‌اعتماد، پایدار و مدرن
- تضمین دسترسی به خدمات مقرون‌به‌صرفهٔ انرژی.
- افزایش سهم انرژی‌های تجدیدپذیر و بهره‌وری انرژی.
- گسترش زیرساخت‌های انرژی.
۸ رشد اقتصادی فراگیر، اشتغال کامل و شغل مناسب
- افزایش رشد اقتصادی کشورها (هدف حداقل حدود ۷ درصد برای کشورهای کمترتوسعه‌یافته).
- افزایش سطح بهره‌وری.
- حمایت از اشتغال شرافتمندانه، کارآفرینی، بنگاه‌های کوچک و متوسط؛ کاهش بیکاری و ریشه‌کنی کار اجباری و برده‌داری نوین.
- جداسازی رشد اقتصادی از تخریب محیط‌زیست.
- دستیابی به اشتغال شرافتمندانه و سودآور برای همه و تحقق دستمزد مساوی برای کار هم‌ارزش.
- امن‌سازی فضاهای کار، به‌ویژه برای زنان مهاجر.
- ترویج گردشگری مولد شغل و حامی فرهنگ و تولیدات محلی.
- افزایش ظرفیت مؤسسات مالی داخلی.
۹ زیرساخت انعطاف‌پذیر، صنعتی‌سازی پایدار و نوآوری
- ایجاد زیرساخت‌های پایدار برای توسعهٔ اقتصادی و رفاه ملی.
- صنعتی‌شدن پایدار و افزایش سهم صنعت در اشتغال و تولید ناخالص داخلی.
- افزایش دسترسی فعالیت‌های تجاری کوچک به خدمات مالی.
- به‌روزرسانی صنایع و سازگاری آن‌ها با محیط‌زیست.
- گسترش پژوهش‌های علمی.
- پشتیبانی از توسعهٔ داخلی فناوری و نوآوری و دسترسی بیشتر به فناوری اطلاعات و ارتباطات.
۱۰ کاهش نابرابری در درون و میان کشورها
- افزایش درآمد قشر فقیر با نرخی بالاتر از میانگین ملی.
- توانمندسازی همهٔ افراد برای حضور در عرصه‌های اجتماعی، اقتصادی و سیاسی و ایجاد فرصت‌های برابر.
- سیاست‌گذاری در حوزه‌های مالی، دستمزد و حمایت اجتماعی برای دستیابی تدریجی به تساوی بیشتر.
- تضمین حضور پررنگ‌تر کشورهای در حال توسعه در تصمیم‌گیری‌های مؤسسات مالی و اقتصادی بین‌المللی.
- تسهیل مهاجرت مسئولانه.
- کمک مالی بیشتر به کشورهای نیازمند.
- کاهش هزینهٔ نقل‌وانتقال وجوه ارسالی کارگران مهاجر به کمتر از ۳ درصد.
۱۱ شهرها و سکونتگاه‌های همه‌شمول، مقاوم و پایدار
- تضمین دسترسی عمومی به مسکن ایمن و مقرون‌به‌صرفه و نوسازی محله‌های فقیر.
- فراهم‌سازی دسترسی به حمل‌ونقل ایمن، به‌ویژه برای زنان، دختران و معلولان.
- حفظ میراث فرهنگی و طبیعی.
- کاهش مرگ‌ومیر ناشی از بلایای طبیعی.
- توجه به کیفیت هوا و مدیریت زباله‌ها.
- گسترش فضای سبز عمومی، ایمن و فراگیر، به‌ویژه برای زنان، کودکان، سالمندان و معلولان.
- برقراری پیوند میان مناطق شهری، حومه و روستایی.
- حمایت از ساخت بناهای مقاوم با مصالح محلی و ارائهٔ کمک‌های مالی و فنی.
۱۲ الگوی تولید و مصرف پایدار
- اجرای برنامهٔ ده‌سالهٔ مرتبط با الگوی تولید و مصرف پایدار، با توجه به توانمندی‌های کشورهای در حال توسعه.
- مدیریت پایدار منابع طبیعی و حفظ محیط‌زیست در روند تولید و مصرف.
- کاهش هدررفت مواد غذایی.
- کاهش تولید زباله و افزایش بازیافت.
- دسترسی عمومی به اطلاعات مرتبط با توسعه پایدار.
- حمایت از کشورهای در حال توسعه در جهت توسعهٔ علمی و فنی.
- پایش آثار توسعه پایدار بر گردشگری پایدار.
- منطقی‌سازی یارانه‌های ناکارآمد سوخت‌های فسیلی.
۱۳ اقدام فوری برای مبارزه با تغییرات آب‌وهوا
- تقویت مقاومت در برابر بلایای طبیعی.
- آموزش و هشدار به‌موقع در خصوص بلایای طبیعی.
- تخصیص منابع بین‌المللی (از جمله تعهد ۱۰۰ میلیارد دلار آمریکا) برای تأمین نیازهای کشورهای در حال توسعه در جهت کاهش آثار تغییر اقلیم.
۱۴ حفظ و استفاده پایدار از اقیانوس‌ها و منابع دریایی
- کاهش آلودگی دریاها و اقیانوس‌ها.
- حفاظت از بوم‌سازگان دریایی و ساحلی.
- کاهش آثار اسیدی‌شدن محیط دریایی.
- قانونمند شدن صیادی و پایان دادن به صید بی‌رویه.
- ارتقای دانش و فناوری دریایی.
- حذف یارانه‌های مربوط به برخی اشکال ماهیگیری مخرب.
- افزایش حفاظت و استفاده پایدار از اقیانوس‌ها و منابع آن‌ها.
۱۵ حفاظت از اکوسیستم‌های زمینی و تنوع زیستی
- حفاظت، احیا و استفاده پایدار از جنگل‌ها، تالاب‌ها، کوه‌ها و نواحی خشک.
- توقف جنگل‌زدایی.
- مبارزه با بیابان‌زایی.
- کاهش تخریب زیستگاه‌های طبیعی و جلوگیری از انقراض گونه‌های در معرض خطر.
- اشتراک‌گذاری منصفانهٔ مزایای ناشی از استفاده از منابع ژنتیک، در راستای توافقات بین‌المللی.
- پیشگیری از پدیدار شدن گونه‌های مهاجم و بیگانه در زیست‌بوم‌های خشکی و آبی.
- مبارزه با صید غیرقانونی و قاچاق گونه‌های حفاظت‌شده.
۱۶ جوامع صلح‌طلب، عدالت و نهادهای پاسخگو
- کاهش همهٔ اشکال خشونت و مرگ‌ومیرهای ناشی از آن.
- پایان دادن به سوءاستفاده و استثمار کودکان.
- گسترش عدالت برای همه.
- مبارزه با جرایم سازمان‌یافته و کاهش جریان غیرقانونی پول و اسلحه.
- کاهش قابل‌ملاحظهٔ فساد و رشوه‌خواری.
- پاسخگویی و شفافیت مؤسسات.
- تضمین تصمیم‌گیری مشارکتی و نمایندهٔ همهٔ افراد جامعه.
- تقویت حضور کشورهای در حال توسعه در نهادهای بین‌المللی مانند سازمان ملل متحد.
- تأمین هویت قانونی از جمله خدمات ثبت احوال برای همه.
- تأمین دسترسی عمومی به اطلاعات و پاسداشت آزادی‌های بنیادین.
- مبارزه با تروریسم.
- ترویج و اجرای قوانین عاری از تبعیض برای توسعه پایدار.
۱۷ تقویت ابزارهای اجرایی و مشارکت جهانی
- تقویت فعالیت‌های مرتبط با منابع مالی داخلی، مانند جمع‌آوری مالیات.
- اختصاص ۰٫۷ درصد از درآمد ناخالص ملی کشورهای توسعه‌یافته به کشورهای دارای پایین‌ترین سطح توسعه‌یافتگی.
- کمک به کشورهای در حال توسعه برای پرداخت دیون.
- سرمایه‌گذاری در کشورهای دارای پایین‌ترین سطح توسعه‌یافتگی.
- افزایش دسترسی به علم، فناوری و نوآوری و ارتقای همکاری‌های شمال–جنوب و جنوب–جنوب.
- راه‌اندازی بانک فناوری.
- حمایت بین‌المللی از طرح‌های ملی کشورهای در حال توسعه.
- بهبود تجارت و افزایش سهم صادرات کشورهای در حال توسعه.
- ارتقای ثبات اقتصاد کلان و ترویج مشارکت بخش خصوصی.
- به‌اشتراک‌گذاری دانش، تخصص، فناوری و منابع مالی با هدف رشد کشورهای در حال توسعه.
وبلاگ IranPol.news
نظرات
ارسال یک نظر